मंगळवार, २१ नोव्हेंबर, २०२३

कायझेन: एक छोटेसे पाऊल आयुष्य बदलू शकते

 

कायझेन: एक छोटेसे पाऊल आयुष्य बदलू शकते

आज चारचाकी वाहनांच्या बाजारात टोयोटा या कंपनीला तोड नाही. ही जपानी कंपनी वर्षांनुवर्षे आपल्या उत्पादनांमुळे व विक्रीनंतरची सेवा यासाठी वाखाणली जाते. आपल्या उत्पादनांची गुणवत्ता टिकवून ठेवण्यासाठी यांनी कायझेन नावाचे तंत्र यशस्वीपणे राबविले आहे. कायझेन हा मुळत: जपानी शब्द आहे. म्हणजेच, जपानी व्यवसाय तत्त्वज्ञानातून कैझेन तत्त्वाचा उदय झाला. कायझेन शब्दाला विभाजित केल्यास दोन शब्द मिळतात. KAI शब्दाचा अर्थ ‘विकास’ आणि ZEN शब्दाचा अर्थ ‘चांगल्यासाठी’ असा होतो. Kaizen या शब्दाचा अर्थ सामान्यतः सतत सुधारणा असा होतो. तसेच KAI आणि ZEN हे दोन शब्द छोटे छोटे चांगले बदल या भावनेशी निगडित आहेत. छोटय़ा-छोटय़ा गोष्टींद्वारे मोठमोठी ध्येये गाठता येतात, हा कायझेन विचारसरणीचा मूलभूत पाया आहे. Kaizen ही जपानी संज्ञा दुसऱ्या महायुद्धानंतर प्रथम जपानमधील व्यवसाय सुधारण्यासाठी लागू करण्यात आली होती, तेव्हापासून कायझेन हे तंत्र जगातील सर्व व्यवसायांमध्ये सतत सुधारणा करण्यासाठी समाविष्ट आहे.

इकिगाई: दीर्घायुषी निरोगी आणि आनंदी जीवनाची जपानी कला

 

इकिगाई: दीर्घायुषी निरोगी आणि आनंदी जीवनाची जपानी कला

इकिगाई म्हणजे जपानी भाषेत ‘जगण्याचा अर्थ’ जी रोजच्या व्यवहारात अंमलात आणली जाते. इकिगाई हे जीवनातील एक ध्येय आहे, ज्याचा अर्थ खरा आनंद मिळविण्याचा मार्ग देखील आहे, जो प्रत्येकासाठी वेगळा आहे, असे मानले जाते. तथापि, पाश्चात्य जगात, इकिगाईचा अर्थ अधिक व्यावहारिक अंगाने घेतला जातो. असा व्यावसायिक मार्ग शोधणे जो एखाद्या विशिष्ट व्यक्तीसाठी सर्वोत्तम आहे. मूळ संकल्पनेनुसार, इकिगाईचे चार भाग आहेत: तुम्हाला काय करायला आवडते; आपल्याला एखादी गोष्ट चांगली कशी करता येते हे माहित आहे; लोक कशासाठी पैसे द्यायला तयार आहात? आणि आपल्या सभोवतालच्या जगाला काय हवे आहे.

इकिगाई संकल्पनेचा उदय

इकिगाई ही संकल्पना जपानमधून आली आहे. इतिहासकारांच्या मते, "इकिगाई" हा शब्द प्रथम हेयान काळात (794-1185) आढळून आला. याबरोबर, इतिहासकारांना अनेक समान शब्द सापडले: हटरकिगाई, म्हणजे, "कामाचे मूल्य" आणि यारीगाई, म्हणजेच "जे करणे योग्य आहे". इकिगाईचा सर्वात आधुनिक संदर्भ 1996 मध्ये इंटरनेटवर दिसला, जेव्हा गॉर्डन मॅथ्यूजने इकिगाई बद्दल "What Makes Life Worth Living" नावाचे पुस्तक लिहिले. तथापि, इकिगाईची संकल्पना अलिकडे 2009 मध्ये लोकप्रिय झाली, जेव्हा डॅन ब्युटनर यांनी TED Talks परिषदेत इकिगाईबद्दल एक कथा सांगितली, त्यानंतर हे तत्वज्ञान पाश्चात्य देशांमध्ये आणि उर्वरित जगामध्ये पसरले.  

समुदाय सहभागिता कार्यक्रम (CEP) | Community Engagement Programme

सामुदायिक सहभागिता कार्यक्रम ( CEP) | Community Engagement Programme आपले शिक्षण आजच्या संदर्भाशी सुसंगत सामाजिक जबाबदारीचे उद्दिष्टे , तत्त...